Kunst in Breda

De hoogte van dit kunstwerk is variabel en afhankelijk van de hoeveelheid regenwater. Bij weinig regenwater zakt de binnenste buis dieper in de buitenste buis. Op de binnenste buis is met verticale letters de tekst “HEMELWATER ZOEKT..” weergegeven. Alleen met veel regenwater is dus de volledige tekst te lezen.
Tekstbordje:
De Regenmeter is een instrument dat reageert op het hemelwater dat wordt verzameld in een waterput. Naarmate het meer regent toont het hoogste gedeelte van de regenmeter meer van de verborgen regel die begint met Hemelwater zoekt…
De regenmeter kon worden gerealiseerd door steun van:
Nieuwe Brabantse Kunst Stichting
WSG Woon Stichting Geertruidenberg
Waterschap Brabantse Delta
Gemeente Breda
Zwaluwe bouw- en aannemingsbedrijf
Compositie 5 Architectuur
en de smid Mathé van der Woerd
Eloi komt uit de bekende Bredase kunstenaarsfamilie Koreman. Hij is een zoon van kunstenaar Hein Koreman die gestudeerd heeft aan de academie St. Joost voor architectonische vormgeving en is net als zijn broers Maarten en Marc actief als architect / kunstenaar. Eloi ontwierp onder meer de (nieuwe) hoge brug aan de haven, een alternatieve loop voor de Nieuwe Mark en richtte het Kasteelplein opnieuw in.

Omschrijving: De Regenmeter
Kunstenaar: Eloi Koreman – RKD
Hoogte: ca. 4,5 meter, variabel
Jaar: mei. 2009
Materiaal: staal
Tekstbordje: zie hier boven
Locatie: Sint Janstraat 12, Hof van Hersbeek N51 35.261 E4 46.636

Het beeld is gemaakt in opdracht van de gemeente. De bedoeling van de maakster is dat kinderen al spelend het 77 centimeter hoge zwijntje gaan ontdekken, maar het beeld staat bijna het gehele jaar verdekt tussen de stoelen van tafels van het terras van het Grieks restaurant waardoor je het beeld makkelijk over het hoofd ziet en kinderen er nauwelijks op spelen.
Het hangbuikzwijntje kreeg eind 2021 een tijdelijk tuintje. Dat geeft hem rondom de ruimte. Hij is even niet meer verstopt tussen de stoelen en tafels van het terras. Zie ook Beeldschoon Breda.

Naam: Hangbuikzwijn
Omschrijving: beeld van hangbuikzwijn
Kunstenares: Julia van Verschuer – RKD
Hoogte: 77 centimeter
Jaar: 1974
Materiaal: brons
Locatie: t.o. Veemarktstraat 2A

De monumentale bank is een geschenk van de gezamenlijke Bredase verenigingen, te weten de sociale-, de muziek-, de belangen- en de amusementsvereniging. De uiting van het saamhorigheidsgevoel van de Bredase verenigingen staat hier voor fors, sterk, kloek en statig. Alle Bredase verenigingen werden opgeroepen tot deelname aan een passend cadeau bij de opening van de nieuwbouw van het raadhuis aan het Stadserf in 1927. Ondanks dat de bijdragen niet zo vlot kwamen, hield initiatiefnemer Franz Smits, voorzitter van het Breda’s Mannenkoor, een inspirerende toespraak bij de onthulling van de bank op 20 juli 1927.
Ook met het vervaardigen van de bank ging het niet zo soepel. Architect Hanrath uit Hilversum, die ook de nieuwbouw van het raadhuis voor zijn rekening nam, tekende het ontwerp. Hij wilde eigenlijk Raedeker om zijn ontwerp uit te voeren, maar die was met 350 gulden te duur. Jaap Kaas deed het uiteindelijk voor 150 gulden. Hij kapte de bank uit de sterk aan verweer onderhevig zijnde steensoort Euville, die ook is toegepast bij de bouw van het stadhuis.
De beide leuningen van de bank zijn afgewerkt met een afbeelding van een hond. De honden, door journalist Gerard van Herpen ooit de waakhonden van de democratie genoemd, staan voor trouw.
Op de zijkant van de leuning is te lezen: DE VERENIGINGEN VAN BREDA AAN HET GEMEENTEBESTUUR 1926.
Nu, vele decennia later is de toestand van de bank nog slechter geworden. Door de zachte steensoort heeft de bank flink ingeboet op kwaliteit en aanzien. Mede door het “fietsenprobleem” op het Stadserf is de bank nog nauwelijks toonbaar en nodigt het niet meer uit om er op te gaan zitten.

Omschrijving: stenen bank
Kunstenaar: Jaap Kaas – RKD
Ontwerp: architect J. W. Hanrath
Jaar: 20-7-1927
Kosten: 150 gulden
Inscriptie: zie hier boven
Materiaal: Euville
Locatie: Stadserf

De Bredase kunstenaar Piet Hein Stulemeijer werkte voornamelijk met glas. Toen hij in 1977 deze plastiek ontwierp, had hij daarbij de beoogde ruimte in gedachten in de bibliotheek in de Karrestraat. De lichtinval op de entresol bij de toenmalige lunchroom van de V&D bepaalde zijn ontwerp in grote mate, maar ook de kleur, sfeer en vorm van de aanwezige glas-in-lood ramen speelden een rol. Het object omvat 25 witte en zwarte blokken die los van elkaar op een vierkante plaat geplaatst zijn. Op de witte marmeren blokken zijn kolommen geplaatst van wisselende hoogten, die bestaan uit op elkaar gelijmde glasplaatjes. Die plaatjes, van gewoon vensterglas, zijn eerst doorgesneden waardoor een kolom een bepaalde structuur vertoont. Door de verschillende dikten, breuklijnen en opstellingen ontstaat een grote variatie in kleur en lijn.
De adviescommissie voor de openbare bibliotheek reageerde aanvankelijk terughoudend op de plannen van de kunstenaar. Een bezoek aan zijn atelier was voldoende om alle bezwaren weg te nemen. Na de verhuizing van de bibliotheek naar de Molenstraat kreeg de glasplastiek een plek op de binnenplaats.

Omschrijving: plastiek van glas en marmer
Kunstenaar: Piet Hein Stulemeijer – RKD
Hoogte: 1 meter
Jaar: 1977
Materiaal: glas en marmer
Locatie: Bibliotheek leeszaal Molenstraat 6 N51 35.260 E4 46.775

Een putto (meervoud: putti, ook wel puttis of putto’s) of amoretto is in de beeldhouw- en schilderkunst een mollig kinderfiguurtje, bijna altijd mannelijk en meestal naakt. Als het kind vleugeltjes heeft, spreekt men ook van een cherubijntje. Putti komen vooral voor in de renaissance-, barok- en rococokunst.
Het woord putto komt uit het Italiaans en was oorspronkelijk een (scheld)naam voor een kleine jongen, van het neutrale Latijn putus (afgeleid van putare ‘reinigen’).
De voorlopers van de putti waren Cupido(otjes) en de eroten uit de oudheid, minnegodjes die bijvoorbeeld worden aangetroffen op kindersarcofagen, dansend, strijdend, musicerend of anderszins. Het gaat dan over naakte kinderfiguren als begeleiders van de liefdegod Eros. De herleving van deze figuurtjes wordt toegeschreven aan de Florentijnse renaissance-beeldhouwer Donatello (1386-1466).
Putti hadden behalve een decoratieve functie vaak ook een allegorische betekenis.
De kinderen dragen samen op hun schouders een amfora (Griekse pot).

Omschrijving: beeld van 3 kinderen (putti)
Hoogte: ca. 1 meter
Materiaal: steen
Locatie: Franse tuin, Kasteel Bouvigne

De sculptuur bestaat uit een grote liggende plaat met 4 inkepingen. Ter plaatse van de inkepingen staan kleine verticale staanders.
Dit object werd geplaatst in het kader van de afsluiting van het stadsvernieuwingsproject in de buurt. Het werd in 1988 onthuld door wethouder Hofsté.
In juni 2023 is het verplaatst naar het Boeimeer Park.

Naam: Rondosotho I
Omschrijving: abstract sculptuur van marmer
Kunstenaar: Michel Somers – RKD
Afm.: 0,3 H x 6 L x 1 B meter
Jaar: 11 juni 1988
Materiaal: marmer
Locatie:
– t.o. Kloosterlaan 259 tot juni 2023
– Park aan Boeimeerlaan vanaf juni 2023

De hoogste sculptuur (in midden) is voornamelijk vrouwelijk van vorm en mannelijk van afmeting. Bij de rechtse figuur is dit omgekeerd. Deze twee verenigen zich in het derde beeld, de Vereniging.
Daarnaast heeft het beeld een drietal functies. Op de eerste plaats werkt het als baken, opvallend maar niet overheersend in zijn omgeving. Het kunstwerk is duidelijk te zien vanaf de beide zijden van de parkeerplaats. Op de tweede plaats wijst deze compositie op subtiele wijze naar de achtergelegen hoofdingang zonder als uithangbord te dienen. De drie vormen hebben elk een eigen manier van gebaren in de richting van waar men moet zijn. De op de derde plaats vormen de drie elementen samen een ruimtelijke en esthetische relatie met de boom op de rotonde. De boom, een Ginkgo Biloba, een Japanse notenboom, die al het terrein was, vormde een belangrijke inspiratiebron voor de kunstenaar.
Het beeld werd geplaatst bij de nieuwbouw van het Baronieziekenhuis, de samenvoeging van het Laurensziekenhuis en Diaconessenhuis.
Het beeld is gesigneerd door de kunstenaar met vermelding van het jaartal.
Op 29-11-2019 heeft het gebouw zijn functie als ziekenhuis verloren en zijn de patiënten verhuisd naar het nieuwe ziekenhuis aan de Molengracht. Eind 2021 is het kunstwerk  vanwege sloopwerkzaamheden weggehaald en in juni 2023 is het herplaatst op het Boeimeerpark waar het tussen de bomen staat. Met de herplaatsing zijn uiteraard bovenbeschreven functies niet meer van toepassing.

Naam: De Vereniging
Omschrijving: abstract bestaande uit 3 losse elementen
Kunstenaar: Mathew Filipowski – RKD (Amerikaans-Nederlands)
Hoogte: ca. 4 meter
Jaar: 1992
Materiaal: metaal
Locatie:
– Langedijk Ziekenhuis, Diaconessenweg tot juni 2023
– Park aan Boeimeerlaan vanaf juni 2023

Dit sculptuur is in 2023 herplaatst in het Boeimeer Park. De gemeente heeft dit park aangewezen als thuisbasis voor kunstwerken die ooit elders hebben gestaan en door een of andere reden daar weg moesten. Ondertussen is het een kunstpark geworden waar al verscheidene kunstwerken zijn (her)plaatst.

Naam: Vrije Val
Omschrijving:  object van stalen figuren
Kunstenaar: Theo Besemer – RKD
Hoogte: ca. 2,5 m
Jaar: sinds 2-11-2022 in het park
Materiaal: cortenstaal
Locatie: Park aan Boeimeerlaan

De cirkelvorm staat voor het geloof in de eenheid en de eeuwige kringloop van de natuur. De cirkel is een fenomeen op zich, als kosmische energiebron en de kringloop van de vier seizoenen. Als symbool voor wat komen gaat, wat ontluikt en nieuw leven schenkt. Een bestemming die ingebed is in de natuur als onderdeel van de kosmos waar we ons thuis en geborgen voelen.
(foto L. v. Eijnatte)

Naam: Natuurdrager II
Kunstenaar: Ludovicus van Eijnatte – RKD
Hoogte: 118 cm
Jaar: 2018 aangekocht, 2019 plaatsing
Materiaal: arduin
Locatie: Engelse tuin

Dit ornament is aangebracht op de gevel van de voormalige technische school ter plaatse van de hoofdingang. De plaat is aan beide zijden voorzien van symbolen die de opleidingen vertegenwoordigen van de school. We zien onder andere een schietlood, een tandwiel, een passer en een meetinstrument. Onder de technische afbeelding staat nog een vlag van de gemeente Breda en het jaartal van de school. Al het overige van de technische school is niet behouden. Tegenwoordig is de school een appartementencomplex.

Omschrijving: ornament met symbolen
Hoogte: 1,05 meter
Jaar: 1934
Materiaal: beton
Locatie: Markendaalseweg 287-327